 |
Księgarnia | Kredyty mieszkaniowe | Projekty domów |
Home
Ważniejsze walutyDOLAR AMERYKAŃSKI Oficjalna nazwa - United States Dollar, międzynarodowy skrót - USD, to oficjalna waluta USA, Federacji Mikronezji oraz Wysp Marshalla. Jeden dolar amerykański dzieli się na sto centów amerykańskich. Często zapisuje się go za pomocą symbolu $. Nazwa dolara pochodzi od dawnej srebrnej monety - talara. W 1785 roku dolar został oficjalną jednostką pieniężną USA. Portrety na dolarach:
EURO Euro (symbol €) - waluta wprowadzona w 12 z 15 ówczesnych członków Unii Europejskiej w miejsce walut narodowych. Kursy między walutami narodowymi, które miało zastąpić euro zostały zamrożone 1 stycznia 1999, z tym dniem też zostało ono wprowadzone w transakcjach. Początkowo waluta ta była tylko międzybankową walutą rozliczeniową i nie znajdowała się w normalnym obiegu. 1 stycznia 2002 nastąpiło oficjalne zlikwidowanie walut narodowych państw członkowskich strefy euro i zastąpienie ich monetami i banknotami euro, co było największą przeprowadzoną dotąd na świecie jednorazową operacją walutową. Wymianie uległo 4,5 biliona euro w gotówce, oraz przeliczono waluty narodowe na ponad 10 bilionów euro na kontach bankowych na całym świecie. Decyzja o utworzeniu wspólnej waluty Unii Europejskiej zapadła w ramach traktatu z Maastricht. Jednak na skutek porażki Unii Monetarnej zwanej popularnie wężem walutowym wprowadzenie wspólnej waluty zostało znacznie opóźnione. Dopiero utworzenie Europejskiego Banku Centralnego i systemu Eurosystem, będącego skutkiem traktatu z Amsterdamu doprowadziło do faktycznego wdrożenia tej waluty. Euro jest emitowane i kontrolowane przez Europejski Bank Centralny. Aby wejść do "strefy euro", należy spełnić wcześniej ścisłe kryteria konwergencji. Waluta ta została 1 stycznia 2002 wprowadzona w następujących krajach:
Do strefy euro nie przystąpiły 3 kraje z 15 będących wówczas członkami Unii Europejskiej:
Za to na mocy podpisanych umów należą do niej 4 kraje nie będące członkami UE:
Euro w innych krajach Pojawiające się natomiast na rynku numizmatycznym tzw. "próbne monety euro" z Danii, Szwecji, Wielkiej Brytanii, Polski (istnieją nawet dwa warianty - bite na Słowacji na zlecenie polskich kupców numizmatycznych oraz w Wielkiej Brytanii na zlecenie firmy zagranicznej) i innych krajów wstępujących do Unii Europejskiej są produktem prywatnym, od których banki emisyjne (w tym Narodowy Bank Polski) zdecydowanie się odcinają; nie przeszkadza to jednak w handlu tymi monetami po dosyć wygórowanych cenach. Istnieją nawet "próbne monety euro" ze Szwajcarii, która do Unii nie należy, a nawet Szkocji i Padanii. Euro jest też oficjalną walutą w Czarnogórze i Kosowie. Zależny od euro jest także kurs Marki wymienialnej, oficjalnej waluty Bośni i Hercegowiny (stały przelicznik 1:2). Na mocy rozporządzenia ministra finansów z 15 kwietnia 2004 roku (DzU nr 73 poz. 658) również w Polsce można używać Euro do rozliczeń, w których jedną stroną jest konsument, czy odbiorca usług (tzn. np. w sklepie, czy u fryzjera). Oficjalnym, trzy literowym kodem euro (według ISO) jest EUR. Powyższy symbol wzorowany jest na greckiej literze 'epsilon'. Banknoty euro są drukowane pod bezpośrednią kontrolą EBC (w 12 różnych drukarniach) i mają jednolity wygląd we wszystkich krajach, natomiast monety są produkowane przez mennice poszczególnych krajów i mają jednakowy kształt, materiał i awers, natomiast rewersy są inne w każdym z krajów. Dystrybucją banknotów i monet zajmują się poszczególne banki centralne krajów strefy euro pod ścisłą kontrolą EBC. FRANK SZWAJCARSKI Frank szwajcarski, waluta Szwajcarii i Liechtensteinu, oznaczenie literowe CHF. Jeden frank szwajcarski dzieli się na 100 centymów.W części niemieckojęzycznej zamiast 100 centymów używa się 100 rappenów. Obok dolara amerykańskiego, euro, jena japońskiego i funta szterlinga jedna z podstawowych walut wymienialnych świata. FUNT BRYTYJSKI Oficjalna nazwa funt szterling (£), symbol międzynarodowy GBP, to oficjalna jednostka monetarna w Wielkiej Brytanii. 1 funt dzieli się na 100 pensów. Pochodzenie słowa Funt brytyjski jest często oznaczany symbolem £ (rzadko L). Symbol jest pisaną w starym stylu dużą literą L, przekreśloną poziomo dla podkreślenia, że jest to skrót. Skrót pochodzi od łacińskiego słowa libra oznaczającego zarówno wagę jak i jednostkę masy - funt. Z tej przyczyny nazwa waluty jest często tłumaczona na języki obce i szczególnie w językach romańskich może to powodować nieporozumienia np.: w hiszpańskim i portugalskim libra, rumuńskim lira, francuskim livre. W celu odróżnieniu jednostki pieniężnej od jednostki wagi dodano słowo szterling ,co w przypadku srebra można przetłumaczyć z angielskiego jako "wysokiej próby". Pierwotnie szterlingiem nazywano srebrną monetę jednopensową ważącą 1,555 grama co stanowiło 1/240 funta trojańskiego (aptecznego). Z czasem gdy z utratą siły nabywczej waluty pens był wypierany w powszechnym użyciu przez funta, nazwa ta zaczęła oznaczać funta. Podział Funt brytyjski dzieli się na 100 pensów, którego symbolem jest "p" i tak często jest określany w mowie potocznej w języku angielskim. Do 15 lutego 1971 funt dzielił się na 240 pensów (skrótowo zapisywanych d od słowa denar), bądź na 20 szylingów (s od solid). Pens po przejściu na system dziesiątkowy w 1971 z racji różnicy wartości był początkowo nazywany nowym pensem. Historia Szterling został wprowadzony do obiegu przez angielskiego króla Henryka II w 1158 i był wymienialny na srebro. W 1816 zmieniono wymienialność funta ze srebra na złoto i utrzymywano ją do 1914. W tym czasie kurs funta utrzymywał się na poziomie około 4,9 USD za 1£. W roku 1926 powrócono do wymienialności na złoto, jednak w tym czasie w obiegu nie były już używane złote monety, a banknoty które można było wymieniać na sztaby złota. System waluty sztabowo-złotej został ostatecznie porzucony 21 września 1931 podczas wielkiego kryzysu. Po wycofaniu się z systemu waluty złotej funt został zdewaluowany o 20%. Funt został całkowicie wymienialny w 1946 co było warunkiem udzielenia 3,75 miliarda USD pożyczki przez USA. Po wycofaniu się z powiązania funta ze złotem próbowano ustabilizować kurs waluty poprzez związanie wartości funta z innymi walutami począwszy od amerykańskiego dolara. Jednak próby były nieudane co pociągnęło za sobą 30% dewaluację w 1949. W połowie lat 60-tych wystąpiła kolejna presja na obniżenie wartości waluty. W 1966 w obliczu spadającego kursu waluty rząd brytyjski wprowadził restrykcyjne ograniczenia dewizowe. Jednym z nich był zakaz wywozu przez turystów z kraju więcej niż 50 funtów (zniesiony w 1970). W tym czasie, w listopadzie 1967 funt został zdewaluowany o 14,3% do poziomu 2,41 dolara. W 1976 nastąpił kolejny kryzys. Kurs funta spadł do dolara spadł do poziomu 1,57 i Wielka Brytania była zmuszona zaciągnąć pożyczkę w MFW w wysokości 2,3 miliarda funtów. Najniższy historyczyny kurs funt osiągnął w lutym 1985, gdy za funta można było otrzymać jedynie 1,05 dolara. W 1988 rząd Margaret Thatcher zdecydował się związać funta z marką niemiecką, a w 1990 włączono go do systemu ERM z kursem do niemieckiej marki na poziomie około 2,90 DEM/GBP. Już w 1992 funt został zmuszony do opuszczenia systemu po tzw. czarnej środzie (16 września) kiedy to grupa spekulantów z Georgem Sorosem na czele przeprowadziła spekulacyjny atak na funta, który Sorosowi przyniósł zysk przeszło miliarda dolarów, a funtowi spadek wartości o 25% w ciągu kilku dni. Wielka Brytania jako jedyny członek Unii Europejskiej wynegocjowała klauzulę pozwalającą na pozostanie poza strefą euro. Decyzja dotycząca ewentualnego przyjęcia wspólnej waluty ma być podjęta w przyszłości. Z tego powodu jak dotychczas Wielka Brytania nie wprowadziła funta do systemu ERM II. JEN JAPOŃSKI Jen to waluta Japonii (jej skrót: JPY). Jen to jedna z najważniejszych walut na świecie. Kurs jena nie ma zbyt dużego znaczenia dla gospodarki Polski i innych krajów europejskich (znaczny wpływ ma co najwyżej na ceny elektroniki), jednak jest bardzo ważny w strefie Pacyfiku, jest również istotny dla gospodarki Stanów Zjednoczonych.
|
| |||||||||||||||
