Układ z Schengen
Układ z Schengen z 1985 roku (modyfikowany w późniejszych latach), znosi kontrolę na wewnętrznych granicach państw, które podpisały dokument. Układ dotychczas podpisały prawie wszystkie z państw Piętnastki - poza Wielką Brytanią i Irlandią - a także Norwegia, Islandia, niewchodzące w skład UE. Porozumienie pozostaje otwarte dla kolejnych państw, które spełnią wymogi określone w układzie.
Najprawdopodobniej w 2007 roku do strefy Schengen dołączy Szwajcaria. 5 czerwca 2005 roku odbyło się w tej sprawie referendum narodowe, w którym "tak" dla Schengen powiedziało 54,6 proc. głosujących.
Polska wejdzie do obszaru Schengen najprawdopodobniej 28 października 2007 roku.
W układzie zaproponowano stopniowe zniesienie kontroli granicznych na wewnętrznych granicach UE z jednoczesnym wzmocnieniem kontroli na granicach zewnętrznych; zastąpienie kontroli na granicach wewnętrznych przez kontrole na granicach zewnętrznych UE; rozbudowanie współpracy policyjnej między wszystkimi państwami członkowskimi; stworzenie wspólnej polityki wizowej i azylowej.
Dla poprawy bezpieczeństwa na granicach stworzono tzw. SIS, czyli System Informacyjny Schengen - jest to, uzupełniana przez policje wszystkich państw członkowskich baza danych osób niepożądanych, poszukiwanych przedmiotów i pojazdów. Dane osób przekraczających granice są na posterunkach celnych wprowadzane do komputera i ten informuje celnika, czy dany człowiek nie zagraża bezpieczeństwu Wspólnoty. Docelowo będzie to 10 mln danych, dostępnych dla tysięcy policjantów, celników, pracowników wymiaru sprawiedliwości. Konwencję z Schengen włączono do Traktatu Amsterdamskiego (z 1997 roku).
W celu zapewnienia bezpieczeństwa na obszarze Wspólnoty, gdzie nie istnieją granice wewnętrzne, konieczne jest także usprawnienie współpracy między policjami. Podstawowym udogodnieniem w tej dziedzinie jest stworzenie możliwości działań policji sąsiadującego kraju na terenach przygranicznych. Chodzi przede wszystkim o możliwość prowadzenia pościgu za uciekającym przez granicę przestępcą.
Obecnie trwają prace nad nowym systemem informacyjnym Schengen II (SIS II), który ma pozwolić na zniesienie od marca 2007 r. kontroli na wewnętrznych granicach w całej UE, w tym w nowych krajach członkowskich. SIS II jest przygotowany do obsługi 30 państw (25 krajów UE, Norwegia, Islandia oraz Bułgaria, Rumunia i ewentualnie Szwajcaria), ale może zostać rozszerzony na dalsze kraje.
Celem systemu SIS II, który zastąpi obecny, jest rozciągnięcie obszaru Schengen na nowe kraje członkowskie, które 1 maja 2004 r. weszły do UE. Dzięki temu podróżujący nie będą poddawani kontroli na granicach między krajami, w których obowiązuje układ z Schengen, a pozostałymi. Celem systemu jest także wzmocnienie bezpieczeństwa na terenie UE.
System będzie wykorzystywany nie tylko do działań związanych z przemieszczaniem się ludności, ale posłuży także do rozwoju współpracy policji i wymiaru sprawiedliwości. Nowy system pozwoli też na szerszą wymianę informacji z nowymi krajami członkowskimi, gdyż dysponuje lepszymi możliwościami technicznymi, m.in. umożliwi przekazywanie informacji o pojazdach i o osobach nieletnich, które mogą być porwane przez jednego z rodziców.
Za zarządzanie systemem będzie odpowiedzialna Komisja Europejska.
|
Home
