Narodowe Fundusze Inwestycyjne

Fundusz inwestycyjne są to instytucje finansowe, które lokują powierzone sobie pieniądze w przedsięwzięcia mające przynosić zysk, przede wszystkim na rynkach finansowych. Ludzie inwestując w fundusz zakładają, że powierzając swoje pieniądze specjalistom do spraw rynku kapitałowego, osiągną one zysk. Oczywiście przekonanie takie nie bierze się z nikąd. Fundusze inwestycyjne przynoszą bardziej stabilne zyski, niż większość indywidualnych inwestorów. Inwestują one powierzane sobie pieniądze w o wiele większy portfel akcji, niż mogłoby sobie na to pozwolić drobni inwestorzy.

Ogólnie rzecz biorąc wszelkie fundusze inwestycyjne można podzielić ze względu na ich formę prawną na fundusze o charakterze statutowym i umownym. Te pierwsze charakteryzują się brakiem rozdziału majątku spółki i majątku funduszu - fundusz stanowi bowiem część majątku spółki. W funduszach o charakterze umownym jest wręcz przeciwnie - fundusz ma postać wydzielonej masy majątkowej, pochodzącej z lokat inwestorów i przeznaczonej do nabywania papierów wartościowych.

Zarówno z funduszy o charakterze statutowym i umownym można wydzielić fundusze otwarte, zamknięte i pośrednie. te pierwsze charakteryzuje zmienna liczba tytułów uczestnictwa w funduszu tzn. kiedy posiadacz udziałów w funduszu chce je wycofać są one automatycznie umarzane z całości majątku funduszu.

Fundusze zamknięte, charakteryzują się brakiem podobnych możliwości. Liczba udziałów (lub akcji) w funduszu jest stała i może być zmieniana tylko przez ich nową emisję. Udziały nie mogą podlegać umorzeniu, mogą natomiast zmieniać swoich właścicieli we wtórnym obrocie (najczęściej giełdowym).

Jeśli chodzi o Narodowe Fundusze Inwestycyjne to oficjalnie klasyfikuje się je jako fundusze o charakterze zamkniętym. Jednak taka klasyfikacja budzi wiele wątpliwości wśród wielu ekspertów, z których wielu uważa, że NFI nie można przyporządkować do jednego rodzaju funduszy, a więc, że mają one strukturę hybrydową. Podstawą prawną dla działania NFI jest ustawa z 3 kwietnia 1993 roku o narodowych funduszach inwestycyjnych i ich prywatyzacji.

Podstawą konstrukcji Programu Narodowych Funduszy Inwestycyjnych było założenie, że w pierwszym okresie ich istnienia Skarb Państwa decyduje o kluczowych sprawach, dotyczących utworzenia i funkcjonowania funduszy. Jednak w miarę upływu czasu rola Skarbu państwa miała stopniowo maleć, aż do momentu w którym stałby się on udziałowcem niemal w 100% pasywnym.